E Nui aʻe ka Leo Lāhui

28

Read this article in English

Na Kaimana Bacarse, Dre Kalili, a me Malia Nobrega-Olivera

He aliʻi kū hiō i mua a he loea kālai aupuni ke aliʻi ʻo Jonah Kūhiō Kalanianaʻole i hoʻokumu aku ai i ka Hui Sīwila Hawaiʻi mua no ka pono hoʻonaʻauao o kāna poʻe ma ia wā loli mau. Ua paʻapono kona kahua hoʻonaʻauao ma ka paepae ʻike a pīkoʻu o kona poʻe kūpuna i ʻāwili ʻia me ke ao hou ma o ke kuanaʻike Hawaiʻi.

ʻO ka hua nani, ʻo ia hoʻi ka ʻAhahui Sīwila Hawaiʻi e kū nei i kēia mau lā e hoʻoholomua ana i ka hoʻonaʻauao, olakino, ʻimi home, hoʻoulu waiwai, olapono, a ea kānaka. A, ʻo ka ʻōlelo Hawaiʻi he piko ia e kui ana i ka lei o nā hana like ʻole o ka ʻahahui.

ʻO ka mālama, ka hoʻoulu, a me ka hoʻokuluma hou ʻana i ka ʻōlelo he ea ia no ka Lāhui Hawaiʻi ma Hawaiʻi nei a a puni ka honua hoʻi. ʻĀwili nā lālā, mai ka pākahi, nā hui, nā ʻāpana, a me ka ʻahahui i ka ʻōlelo ma nā hana sīwila a me nā hana a pau o ke ola, ma nā hui kaiāulu, nā hana ʻahaʻōlelo, a me nā pōʻaiapili like ʻole, i mea e mau ai ka ʻōlelo no nā hānauna a hānauna aku.

Photo: AOHCC members ride the rail
Association of Hawaiian Civic Clubs members enjoy a huakaʻi featuring a ride on the new rail. AOHCC’s work encompasses education, health, housing, economic development, wellbeing, and self-determination, but its commitment to the proliferation of ʻōlelo Hawaiʻi is a focal point. – Courtesy Photo

Ma ke kūkākūkā a hoʻopaʻapaʻa ʻana o ka ʻAhahui, e lohe mau ʻia ka ʻōlelo Hawaiʻi a me nā poke ʻōlelo hoʻoholo ma nā noi, nā hoʻoholo a me nā poke ʻē aʻe i palapala ʻia ma Nā Lula Hālāwai a me ka mana ʻōlelo Hawaiʻi ʻo Roberts Rules of Order. Mālama he mau hui sīwila Hawaiʻi i kā lākou hana a pau ma o ka ʻōlelo kānaka.

Aia nā lei kūlana ʻaha ma ka ʻōlelo Hawaiʻi kekahi e hoʻokohu ana i ke kanaka he ʻElele, he ʻElele Pani a i ʻole he Lāla. A ʻāpono mau ʻia nā ʻōlelo hoʻoholo i haku ʻia ma nā ʻōlelo pālua ʻo ka ʻōlelo Hawaiʻi a me ka ʻōlelo Pelekania

Aia ka mana nui o ka ʻahahui ma nā hōʻiliʻilina ʻōlelo hoʻoholo i ʻāpono ʻia ma nā anahulu makahiki ke nui i hala iho nei. Ma kēlā makahiki kēia makahiki hoʻokino ʻia ke kahua paipai a me nā makakoho o ka ʻahahui, a kālele kekahi o ia mau ʻōlelo hoʻoholo ma ka hoʻōla ʻōlelo a hoʻonaʻauao Hawaiʻi. Eia mai he mau lāʻana o ke ala a me ka hana o kēia ʻahahui e komo nei no ka hoʻonui ʻana i ka leo Lāhui:

  • Ka paipai i ka hoʻokumu ʻia o ke Komisina ʻŌlelo Hawaiʻi na ka mokuʻāina
  • Ka paipai ʻana i ka Papa Alakaʻi Hoʻonaʻauao e hoʻokō i ko lākou kuleana hoʻoholomua kula kaiāpuni Hawaiʻi
  • Ka hoʻokiʻekiʻe a hoʻonui ʻana i nā koina mākau no ka hana ʻunuhina ʻōlelo
  • Ka hoʻohana hou ʻana i nā inoa ʻāina kuʻuna e like me Pāʻulaʻula ma kahi o Russian Fort ma Waimea, Kauaʻi
  • Ka paipai ʻana i koina mākau ʻōlelo Hawaiʻi no nā ʻelele aupuni mokuʻāina e kū ʻelele ana no kākou.

Kākoʻo piha kēia mau ʻōlelo hoʻoholo i ka hana koʻikoʻi o nā hoa kaiāulu a me nā hoa hoʻonaʻauao, laʻa me ka ʻAha Pūnana Leo, Ka Haka ʻUla o Keʻelikōlani, ʻAhahui ʻŌlelo Hawaiʻi, a me Awaiaulu, no ko lākou hana nui ma ka hoʻokiʻekiʻe a hoʻokuluma ʻana i ka ʻōlelo Hawaiʻi me ka mahalo pū i nā ʻoihana kālā e like me Bank of Hawaiʻi a me First Hawaiian Bank ma ko lākou hoʻohana ʻana i ka ʻōlelo Hawaiʻi ma kā lākou mau mīkini ʻunuhi kālā.

Prince Kuhio Parade Poster

Ma nā makahiki a pau ʻimi ka ʻAhahui Sīwila Hawaiʻi i nā ala e hoʻoholomua i ka ʻōlelo Hawaiʻi. Ma ka makahiki 2025, ʻō ka ʻōlelo Hawaiʻi kai lohe piha ʻia ma kekahi o nā pākaukau waha ʻōlelo ma ka Paikau Kūhiō ma Kapōlei. I kēia makahiki, ka makahiki 2026 hoʻi, no ke kākoʻo ʻana i ka Mahina ʻōlelo Hawaiʻi, e kākoʻo kālā ana ka ʻAhahui Sīwila Hawaiʻi i nā hanana hoʻokūkū a hōʻikeʻike ʻōlelo Hawaiʻi ʻo Ola Ka ʻĪ no nā lāʻī lanakila no nā hoʻokūkū o nā haumāna ma nā pae like ʻole.

Ma o kēia mau hana e hoʻoulu ai ka ʻAhahui Sīwila Hawaiʻi i kahi hanauna alakaʻi ʻōlelo Hawaiʻi e hoʻokō ana i ka moemoeā o ke aliʻi Kūhiō he Lāhui Ola e kū ana ma ke Ea Hawaiʻi.